پادگرد
کاور حکمت ۱۳
شرح نهج البلاغه - محمدرضا رنجبر

حکمت ۱۳

۱۷ شهریور ۱۴۰۵ · 12 دقیقه

شنیدن و نگه‌داشتن این اپیزود

پخش را شروع کن؛ هنگام رفتن به صفحه‌های دیگر هم ادامه پیدا می‌کند.

برای خواندن و مرور دوباره

گفت‌وگو را به متن همراهت تبدیل کن

متن کامل و خوانای این اپیزود در Word و PDF، همراه با نقشهٔ تصویری موضوعات.

دریافت متن کامل اپیزود

کتابخانه و بازخورد

برای شناخت بهتر پیش از شنیدن

این اپیزود هنوز بررسی عمیق نشده است

در اپیزودهای بررسی‌شده، پادگرد خلاصه، محورهای گفتگو، فصل‌های قابل پخش و پرسش‌های مهم را از متن اپیزود استخراج می‌کند.

تحلیل این اپیزود

تکمیل این اپیزود

اگر مهمان یا اسپانسری جا افتاده، از فهرست موجود انتخاب کن یا نام تازه‌ای پیشنهاد بده. پیشنهادها بعد از بررسی مدیر عمومی می‌شوند.

متن منتشرشده توسط پادکستر

توضیحات اپیزود

قدردان باشید تا نعمت‌ها پایدار بمانند حکمت ۱۳ وَ قَالَ (علیه السلام): إِذَا وَصَلَتْ إِلَيْكُمْ أَطْرَافُ النِّعَمِ، فَلَا تُنَفِّرُوا أَقْصَاهَا بِقِلَّةِ الشُّكْرِ. آنچه از کلام امام استفاده می شود: هرگاه نخستین جلوه‌های نعمت به سراغتان آمد، قدردان باشید و با سپاسگزاری، مسیر جاری شدن نعمت‌های بیشتر را هموار کنید. چرا که ناسپاسی و بی‌توجهی، راه ورود برکت را می‌بندد و فیض الهی را از شما دریغ می‌دارد. سپاس، کلید فراوانی و گشایش است، در حالی که ناسپاسی دریچه‌ای است به سوی محرومیت و نقصان. واژه ها: إِذَا: هرگاه، زمانی که، وقتی که وَصَلَتْ: رسید، آمد، نزدیک شد إِلَيْكُمْ: به شما، نزد شما، سوی شما أَطْرَافُ: آغازها، ابتداها، بخش‌های نخستین النِّعَمِ: نعمت‌ها، برکت‌ها، عطاها فَلَا تُنَفِّرُوا: پس دور نکنید، نرانید، دفع نکنید أَقْصَاهَا: پایان آن، انتهای آن، دنباله آن بِقِلَّةِ: با کمی، به واسطه اندکی، به دلیل کمبود الشُّكْرِ: سپاس، قدردانی، شکرگزاری شرح: شکر، مانند شکر زندگی را شیرین می‌کند، اما برخلاف شکر که کمش خوب است و زیادش نه، شکر هرچه بیشتر باشد، بهتر است. زیرا کم بودن شکر، دریافت نعمت را کم می‌کند. این شکر، همچون دریچه سد است؛ هرچه بازتر باشد، امکان جریان بیشتر فراهم می‌شود. نعمت‌ها مانند آب پشت سداند و شکر، دریچه سد است. همان‌طور که هرچه دریچه بازتر باشد، جریان آب بیشتر شده و زمین‌های خشک و تشنه را سیراب می‌کند، هرچه شکر بیشتر باشد، جریان نعمت‌ها در زندگی افزایش می‌یابد. این آب، دشت‌ها را سبز و شکوفا می‌کند، باغ‌ها و مزارع سرسبز پدید می‌آورد و خرمی را گسترش می‌دهد. همان‌طور که هر قطره آب، زمینی را زنده می‌کند، هر لحظه شکر، دریچه‌ای تازه برای نعمت‌های جدید می‌گشاید. مراتب شکر شکر، مراتبی دارد: ۱. شکر قلبی، که همچون جوشیدن آب در دل کوه است. در اعماق قلب انسان، سپاسگزاری حقیقی شکل می‌گیرد. ۲. شکر زبانی، که مانند جاری شدن آب چشمه در جویبار است. زبان، سپاس را به بیان می‌آورد و این قدردانی را به گوش عالم می‌رساند. ۳. شکر عملی، که همچون باغی است که از آب چشمه سیراب می‌شود. این شکر، بهره‌برداری از نعمت‌ها در مسیر خیر است. اگر چشمه‌ای بجوشد و جویباری روان شود، اما آب به باغ نرسد، ثمره‌ای نخواهد داشت. شکر عملی همچون درختی است که باران را دریافت می‌کند، و آن را هیچ هدر نمی‌دهد. از آن برگ‌های سبز، میوه‌های شیرین و سایه‌ای خنک پدید می‌آورد. و همچون زنبور عسل که از گل‌ها شهد می‌گیرد، اما آن را برای خود نمی‌اندوزد، بلکه به عسل تبدیل می‌کند تا دیگران نیز از آن بهره ببرند. این همان شکر عملی است: تبدیل نعمت به خیر و بخشش. شکر زبانی خوش‌آهنگ است، مانند نغمه پرندگان یا صدای دلنشین آبشار، اما آنچه مهم است، شکر عملی است. کودکی که مدام از پدر و مادر تشکر کند، اما رفتار او نشان از احترام و محبت نداشته باشد، سپاس او ارزشی ندارد. سپاس حقیقی در نگاه مهربان، دست یاری‌رسان و احترام عملی نمایان می‌شود. ناسپاسی، بستن مسیر نعمت‌ها همان‌طور که درخت برای رشد نیاز به آب دارد، رودخانه برای جریان داشتن نیاز به مسیر باز دارد، و زنبور برای تولید عسل نیازمند گل‌های سالم است، انسان نیز برای حفظ و افزایش نعمت‌های خود، نیازمند شکر است. ناسپاسی، مانند بستن مسیر آب، خشکاندن ریشه‌های درخت و لگدمال کردن گل‌هاست؛ نتیجه‌ای جز از بین رفتن نعمت‌ها ندارد. امیرالمؤمنین علیه‌السلام فرمودند: «إِذَا وَصَلَتْ إِلَیْکُمْ أَطْرَافُ النِّعَمِ، فَلَا تُنَفِّرُوا أَقْصَاهَا بِقِلَّةِ الشُّکْرِ» یعنی: «وقتی سر و کله نعمت‌ها در زندگی شما پیدا شد، اگر کم شکر کنید، ادامه آن را نیز از دست خواهید داد.» شما سوزن را نخ کرده‌اید، و دیده آید که اگر نوک نخ را بگیرید تمام نخ را می‌توانید به سمت خود بکشید وگرنه همان اندک را هم از کف خواهید داد. شکر، گرفتن سرنخ نعمت‌هاست؛ وگرنه جز کلافگی چیزی باقی نمی‌ماند. نعمت همچون جوانه‌ای ظریف است که از دل خاک سر می‌زند و با اولین باران بهاری شکوفا می‌شود. اگر این جوانه را پرورش دهید، درختی تنومند می‌شود که میوه‌اش شما را تغذیه و سایه‌اش شما را از گزند آفتاب حفظ می‌کند. قانون کیهانی شکر شکرگزاری، تنها یک عمل اخلاقی نیست، بلکه قانونی کیهانی است که در جریان نعمت‌ها تأثیر مستقیم دارد. اگر خداوند اندکی آبرو به شما داد، آن را شکر کنید؛ اما نه فقط در زبان، بلکه در عمل. آبروی خود را به کار گیرید و گرهی از کار دیگران بگشایید. در این صورت، دریچه آبرو باز خواهد شد و آبرو روی آبرو و اعتبار روی اعتبار نصیب شما می‌شود. اما اگر این نعمت را خرج نکنید، همان را هم از دست خواهید داد. نعمت‌ها همچون زنبورهای عسل‌اند. اگر کندویی آرام، تمیز و منظم باشد، زنبورها یکدیگر را خبر می‌کنند و روزبه‌روز بیشتر می‌شوند تا کندو سرشار از عسل شود. اما اگر کندو بی‌نظم و آلوده باشد، حتی همان چند زنبور نیز آن را ترک خواهند کرد. کندو، وجود ماست، و آنچه آن را تمیز و منظم نگه می‌دارد، شکر است. اما نه فقط شکر زبانی، بلکه شکر عملی. شکر زبانی مانند درختی پر از شکوفه است که هرگز میوه نمی‌دهد؛ هرچند زیبا به نظر می‌رسد، اما در نهایت، هیچ ارزشی ندارد و کسی از آن بهره‌ای نخواهد برد. شکر زبانی مانند ابری است که در آسمان غرش می‌کند، اما نه زمینی را سیراب می‌کند و نه هیچ تشنگی را برطرف می‌سازد. نتیجه‌گیری شکر، دریچه ورود نعمت‌هاست. هرچه بیشتر باشد، دریچه بازتر خواهد شد و برکت بیشتری جاری می‌شود. اما اگر شکر نباشد، همان نعمت اندک نیز از میان خواهد رفت. برای پیاده‌سازی این حکمت در زندگی: ۱. شکر قلبی را در خود تقویت کنید. هر روز لحظاتی را برای اندیشیدن به نعمت‌های خود اختصاص دهید و در دل، سپاسگزار باشید. ۲. شکر زبانی را فراموش نکنید. با زبان، از خداوند و دیگران قدردانی کنید. گفتن «الحمدلله» و «سپاسگزارم» را در کلام خود جاری سازید. ۳. شکر عملی را به‌کار گیرید. از نعمت‌هایی که دارید، در راه خیر بهره ببرید. اگر علمی دارید، به دیگران آموزش دهید؛ اگر آبرویی دارید، گره از کار دیگران بگشایید؛ اگر توان مالی دارید، بخشش کنید. ۴. شکر را به عادتی همیشگی تبدیل کنید. همان‌طور که آب، درخت را زنده نگه می‌دارد، شکر نیز نعمت‌ها را حفظ و افزایش می‌دهد. ۵. مراقب ناسپاسی باشید. ناسپاسی، مانند خشکاندن ریشه‌های درخت است؛ اگر قدردان نعمت نباشید، آن را از دست خواهید داد. ۶. نعمت‌های کوچک را بسیار شکر کنید. هرگاه اندک خیری به شما رسید، آن را قدر بدانید، زیرا آغاز برکات بزرگ‌تر است. با جاری کردن شکر در زندگی، دریچه‌های نعمت را گشوده و باغی سرسبز از برکت و رحمت در وجود خود پدید آورید. ... کانال تفسیر قرآن کریم : https://castbox.fm/ch/4548650 کانال تفسیر گزیده (۶۰۴ روز با قرآن) : https://castbox.fm/ch/5687188 امام زمان (عج) : https://castbox.fm/ch/4828360 کانال شرح گلستان سعدی : https://castbox.fm/ch/4757516 کانال شرح اشعار سعدی : https://castbox.fm/ch/4748332 ...

نظرها

هنوز نظری نوشته نشده.