تحلیل بورس امروز ۱۷ فروردین ۱۴۰۰؛ جنجال یک مصوبه؟!

تکمیل این اپیزود

اگر مهمان یا اسپانسری جا افتاده، از فهرست موجود انتخاب کن یا نام تازه‌ای پیشنهاد بده. پیشنهادها بعد از بررسی مدیر عمومی می‌شوند.

متن منتشرشده توسط پادکستر

توضیحات اپیزود

شاخص کل امروز با کاهش حدود دو دهم درصدی مواجه شد و به رقم ۱ میلیون و ۲۶۰ هزار واحدی رسید. فولاد و تاپیکو بیشترین تاثیر منفی و شستا و کچاد بیشترین تاثیر مثبت بر شاخص را اِعمال کردند. ارزش معاملات خرد با کاهش ۱۸ درصدی نسبت به روز کاری قبل در محدوده ۲۵۰۰ میلیارد تومان قرار گرفت. امروز حقیقی ها حدود ۲۷۰ میلیارد تومان نقدینگی از بازار خارج کردند. نرخ ارز و سکه نیز نسبت به روز کاری قبل افزایش داشت و به ترتیب در محدوده ۲۵.۱۰۰ تومان و ۱۰.۷۰۰.۰۰۰ تومان قرار گرفتند. رفتار نوسانی مهمترین خصیصه بازار امروز بود. در شرایطی که تلاشهای زیادی برای بهبود معاملات صورت گرفت و شاهد مثبت شدن بسیاری از نمادها بودیم، اما یک موج عرضه این تلاشها را ناکام گذاشت. نهایتاً باز هم افت شاخص، خروج نقدینگی حقیقی ها، کاهش حجم معاملات، افزایش ارزش صفوف فروش و تراز مثبت درآمد ثباتها را شاهد بودیم. اوضاع در معدنی ها، برخی تک نمادها نظیر خزامیا، شتران و شستا تا حدی بهتر از سایر صنایع و نمادها بود. امروز حتی سیمانی ها نیز با آن اخبار افزایش نرخی که داشتند، به ورطه منفی رفتند. رفتار شناسی بازار امروز نشان داد که هنوز هم به اعتقاد بسیاری از سرمایه گذاران، هر مثبتی فرصت خروج است و باید سهام فروخت. این در شرایطی است که بارها در همین سلسله گزارشات عنوان شد که نرخ های فعلی سهام فروشی نیست. رشد قیمتهای جهانی، گزارشات فوق العاده از شرکتها و سایر شرایط بنیادی بازار این قیمتها را توجیه نمی کند اما ابهامات نرخ ارز همچنان بخش بزرگی از بازار را آزار می دهد. با اینکه یک نظرسنجی مهم نشان داد که از نظر اقتصاددانان تراز اول کشور، نرخهای ارز در سال جاری حتی با توافق نیز بین ۲۰ تا ۲۵ هزار تومان باقی خواهد ماند و کمتر از آن نخواهد شد اما سرمایه گذاران بورس تهران همچنان در انتظار نتایج توافق وین هستند. کالبدشناسی رفتار بازار امروز به عینه سیاست صبر و انتظار را بار دیگر نشان داد. نه فروشندگان میل زیادی به فروش سهام خود دارند و نه خریداران رو به بالا خرید می کنند. حتی بخش بزرگی از خریداران برای خرید دست نگه داشته اند. عده زیادی در انتظار نتایج جلسه امروز وین حول موضوع هسته ای هستند. این اتفاق سیاسی اگرچه بسیار مهم است اما بعید به نظر می رسد نتایج فوری و قابل اتکایی را داشته باشد. بی شک باز شدن راه مذاکره غیرمستقیم ایران و آمریکا بسیار خوب است و می توان آن را به فال نیک گرفت اما انتظارات بالا نسبت به حصول نتایج ملموس و فوری نباید داشت. در حقیقت این جلسه نقشه راهی برای اجرای طرح هایی همچون طرح گام به گام خواهد بود که ضمن حفظ حیثیت هر دو طرف ایرانی و آمریکایی در عقب نشینی مواضع خود، اقدامات رو به جلویی هم در باب مذاکرات آتی انجام شود. دقت داشته باشید که احیای برجام قبلی مخالفانی جدی از هر دو طرف دارد. در کنگره آمریکا حتی در میان دموکراتها هستند بسیاری که خواهان توافقی جدید با ایران هستند. نزدیک بودن ریاست جمهوری در ایران و افزایش شانس اصولگرایان برای دوره بعد، بی شک انگیزه سنگ اندازی از سوی اصولگرایان برای احیای برجام را افزایش داده است تا نتایج هر نوع توافقی جزء دستآورد این طیف در آینده قرار گیرد. از طرفی تحریم های دوره ترامپ به قدری تو در تو و پیچیده شده است که قطعاً حتی اگر بایدن بخواهد نیز نمی تواند آنها را به یکباره و یک شبه بردارد. اما همه اینها تنها اتفاقات بازار امروز نبود. در اتفاقی عجیب شورای عالی مالیاتی نرخ تسعیر ارز اعلامی بانک مرکزی را فاقد وجاهت قانونی دانسته است. سازمان امور مالیاتی اعلام نموده است که نرخ ارز اعلامی هیچ‌گونه مبنای معاملاتی ندارد. بر این اساس، بانک ها می‌بایستی دارایی‌های ارزی خود را براساس نرخ آزاد تسعیر کرده و براساس ارز آزاد مالیات تسعیر ارز بپردازند. این اتفاق نشان دهنده جناح بازی ها و دعواهای سیاسی در دولت است. ارگانها هیچگونه هماهنگی و درکی از فعالیتهای یکدیگر ندارد و هر کدام به فکر منافع سیاسی و اقتصادی خود هستند. بنابراین این مصوبه جنگ علنی بین دولت و بانک مرکزی است که تبعاتی دارد. استدلال بانک مرکزی عدم دسترسی بانک ها به این منابع ارزی و احتمال شناسایی سود موهومی بود که نرخ ۱۱ هزار تومان را برای تسعیر ارز بانکها در نظر گرفت. هر چند در آن زمان گفتیم که این اقدام بانک مرکزی تا حدی سخت گیرانه بود و بهتر بود حداقل نرخ های ۱۵ تا ۱۸ هزار تومانی بودجه را در نظر می گرفت اما به نوعی آن زمان از اقدام بانک مرکزی حمایت کردیم. بجز بانکها، تمام شرکتها ملزم به شناسایی تفاوت های ناشی از تسعیر اقلام ارزی خود را بطور ادواری هستند. چون بانکها طبق الزامات بانک مرکزی، تا زمانیکه اجازه و موافقت بانک مرکزی را دریافت نکردند، قادر به تسعیر و شناسایی سود و زیان از این محل نیستند. این موضوع برای سهام‌داران بلندمدتی، یک مزیت به حساب نخواهد آمد چرا که سود حاصله، تماماً باید در سرفصل “خالص سود (زیان) مبادلات و معاملات ارزی” شناسایی، و مشمول مالیات خواهد بود. بنابراین به نفع خود بانکهاست که بر مصوبه بانک مرکزی پافشاری نمایند. صرفاً تفاوت تسعیر ارز “عملیات خارجی” در صورت سود و زیان جامع گزارش خواهد شد. البته تمام بانکها ارز زیادی ندارند و به فرض اجرای مصوبه اداره دارایی نیز همه بانکها به یک میزان تاثیر نمی پذیرند. مثلاً بانکهای ملت و سامان بیشتر از همه دارائی ارزی دارند. به گفته کارشناسان بانکی، بخشي از افزايش پايه پولي سال گذشته در آذر ماه با تسعير ارز دارايي هاي ارزي دولت نزد بانك مركزي اتفاق افتاد که نتیجه آن تورم سنگین برای اقتصاد بود. تسعير ارز بانكها در شش ماهه هم باعث رشد نقدينگي و تورم شش ماهه دوم سال خواهد شد. این اتفاق ترازنامه بانکها را رشد می دهد که با احتساب ضریب تکاثری پول رشد نقدینگی شدیدی در اقتصاد ناشی از خلق پول رخ خواهد داد. بنابراین یکی از دلایلی که بانک مرکزی مخالف تسعیر با نرخ های بالا است همین است. دقت داشته باشید که بخش بزرگی از این دارائیهای ارزی اصطلاحاً موهومی است و شفاف نیست و قابلیت تسعیر ندارد. گفته می شود خیلی از بانک‌ها «تسهیلات غیرجاری معوق و مشکوک الوصول» را هم تسعیر میکنند و از قبل آن سود و زیان دوره شناسایی میکنند، بدین ترتیب با «دارایی موهومی ارزی و سود موهومی ارزی» مواجه خواهند شد. یا اینکه گفته می شود مثلاً «عملیات خارجی» مربوط به واحد‌های خارج از کشور بانکها با حاشیه سود منفی مواجه بوده اما «تفاوت تسعیر ارز» آنها مثبت شده است و این اثر افزایشی به عنوان یکی از اقلام حقوق صاحبان سهام شناسایی می شود که از نوع حقوق صاحبان سهام موهومی است.

نظرها